2025-04-07

Huner Hemid

Mendeli'deki Feyli Kürtleri, daha önce uğradıkları katliamlar nedeniyle Irak Hükümeti tarafından tazmin edilmek ve temel alt yapı hizmetlerini eksiksiz olarak almak istiyorlar.

Şimdiye kadar ne Irak Hükümeti ne de Kürdistan Bölgesi Yönetimi, Mendeli'ye gereken hizmetleri sağlamadı.

Şükür Abbas, Mendeli'deki baba evinin bulunduğu Hewasi köyü yıkıldığında 13 yaşındaydı.

1975 yılında Feyli Kürtlerine ait 78 köy boşaltıldı ve Bağdat ile Diyala vilayetlerine bağlı ilçelere taşındılar ve bir daha geri dönemediler.

Şimdi emekli olan Şükür Abbas, "1975 yılında tüm bu insanlar Berederuz, Bakuba ve Bağdat'a gönderildiler. Şimdiye kadar geri dönmediler. Hepsi Feyli'ydi” dedi.

Şehir sakinleri, demografik değişimin izlerinin hala şehirde görüldüğünü söylüyor, ayrıca alt yapı hizmetleri yetersiz ve içme suyu bile bulunmuyor.

"Ne Bağdat ne de Erbil bize hizmet etmedi"

Tüccar Hüseyin Elay, "Ne merkezi hükümet ne de Kürdistan Bölgesi Yönetimi, Mendeli Kürtleri için bir şey yapmadı. Mendeli soykırıma uğradı, hiçbir şey kalmadı. Hiçbir hizmet kalmadı. Halkı Kürt'tür, ama şimdi Bağdat, Süleymaniye ve Bakuba'ya gittiler” dedi.

Emekli vatandaş Abbas İsmail de "Durumumuz değişmedi. Gördüğün gibi durum aynı. Ne hizmet var, ne inşaat. Hala tatlı suyumuz yok, suyumuz tuzlu. Hiçbir şey değişmedi. Ne Kürdistan ne de Irak bizim için bir şey yapmadı” diye konuştu.

Peşmerge Sadir Ahmet, "Mendeli halkı o dönemde gece sürgün edildi, askeri araçlarla götürüldüler. Rejim onları götürdü” dedi.

Mendeli'de 78 Kürt köyü bulunuyor

Mendeli 1947 yılında ilçe oldu ve şu anda Diyala vilayetine bağlı en eski ilçelerden biri. Mendeli bölgesinde 78 Kürt köyü bulunuyor ki bunların çoğunluğu Feyli Kürtleridir. 1975 yılında Baas rejiminin saldırılarına maruz kalarak hem sürgün edildiler hem de katledildiler.

1975 sürgünü ve 16 Kasım 2017 saldırıları bu Kürt şehrinin demografisini tamamen değiştirdi.

Mendeli İlçe Kaymakamlığı verilerine göre, şehrin nüfusu yaklaşık 32 bin kişi. Verilere göre bu nüfusun 20 bini Arap, 7 bini Kürt, 5 bini ise Türkmenlerden oluşuyor.

Rudaw